Efektywne podejmowanie decyzji

25 01 2014
podejmowanie_decyzji-186x186.jpg

Podejmowanie decyzji wymaga od nas krytycznego myślenia? kiedy ono jest niezbędne?

Zawsze wtedy, gdy potrzebujemy:

  • Organizowania i analizowania możliwości;
  • Urozmaicania i rozwijania obiecujących możliwości;
  • Szeregowania i nadawania priorytetów możliwościom;
  • Wybierania lub decydowania się na możliwości.

Aby efektywnie podejmować decyzje, musimy pamiętać o  kilku istotnych kwestiach, które szerzej opisałem w dalszej części artykułu.

Konstruktywna ocena

Jeżeli chcemy wybrać najlepszy pomysł trzeba wyszukiwać tych dobrych. Odrzucając najgorsze pomysły pozostanie nam ten najmniej beznadziejny. Dlatego też ta wskazówka jest tak istotna. Rozkładając ją jednak na czynniki pierwsze trzeba zwrócić uwagę na kilka elementów.

Uczestnicy procesów kreatywnych często utożsamiają się ze swoimi pomysłami. Zatem krytykując jakiś pomysł ich autorzy czują się krytykowani. Odnosząc się do syndromów zwierzęcych, zwierzę, które zostało zaatakowane ma 2 opcje: pierwsza - podporządkowanie; druga - kontratak. Człowiek często działa w podobny sposób. Niestety żadna z tych opcji nie jest pożądana i obniża efektywność zespołu.

Jak zostało wspomniane w poprzednim wpisie negatywna ocena jest bardzo destrukcyjna na każdym etapie, dlatego trzeba ją prowadzić konstruktywnie. Demagogią byłoby przyjmowanie każdego pomysłu bez oceny krytycznej. Dobrą metodą jest wykorzystanie metody ALoU, SWOT, 6 kapeluszy (w szczególności kapelusza czarnego, czerwonego i żółtego) w trakcie oceny. Dzięki tym metodom wprowadzamy pewną konwencję i dzielimy proces oceny na kilka części. Daje to możliwość zarówno pozytywnego jak i negatywnego ocenienia pomysłów.

Podczas oceny negatywnej trzeba zwrócić uwagę na jeszcze jedną opcję. Nasze sądy na temat danego pomysłu, wady, które udało nam się wyłapać nie powinny być jedynie stawiane jako kłody pod nogi. Ograniczenia, które uda nam się zdiagnozować powinny skłaniać nas do rozwiązywania tych problemów. Skutecznym sposobem jest zamienienie problemu na pytanie. Np. Jeżeli uważamy, że jakieś rozwiązanie będzie za drogie, może warto zadać sobie pytanie: “Co zrobić, żeby to kosztowało mniej?“. Określenie problemu w formie pytania jest skutecznym motywatorem do rozwiązania danego problemu.

Poszukuj nowości

Trzeba pamiętać, że jeżeli chcecie uzyskać innowacyjne rozwiązanie musi mieć ono w sobie krztynę kreatywności. Dlatego też pomysły, które wybieracie muszą być oryginalne. Dobrym rozwiązaniem jest wykorzystanie narzędzia ALoU. Zawarta w nim literka U - Unique features motywuje nas do poszukiwania unikatowości/oryginalności poszczególnych pomysłów. Jeżeli nie jesteśmy w stanie niczego takiego wymyślić może warto porzucić taki pomysł - szczególnie kiedy dotyczy on nowych produktów/usług.

Bądź uporządkowany/uporządkowana

Oceniając pomysły należy podchodzić do nich w odpowiedni, systematyczny sposób. Jeżeli mamy wybrać najlepszy pomysł spośród 200 należy przynajmniej każdy z nich przeczytać. Jeżeli tego nie zrobimy nasza ocena nie będzie obiektywna. Nie mamy gwarancji, że pomysł, którego nie przeczytaliśmy nie jest lepszy od tych, które przeanalizowaliśmy. Powinniśmy każdemu pomysłowi poświęcić w miarę możliwości podobną ilość czasu.

Jeżeli wykorzystujemy odpowiednie techniki takie jak PCA, Macierz Ewaluacyjna, ALoU, SWOT itp. wymuszają one w nas organizację i uporządkowanie. Dla przykładu pracując metodą SWOT wiemy, że w trakcie oceny mamy 4 stałe fragmenty gry. Musimy ocenić pomysły względem pozytywów, negatywów, szans i zagrożeń. Metoda ta wymusza w nas pewien logiczny sposób oceniania.

Brak organizacji naszej pracy w trakcie procesu decyzyjnego, szczególnie w trakcie pracy zespołowej, sprawia, że jest on dłuższy i mniej efektywny. Pamiętajcie, że jesteście wyposażeni w odpowiednie narzędzia, które pomagają nam w trakcie oceny dla różnej liczby pomysłów. Zatem zanim dojdziemy do metod opisowych (ALoU, SWOT) najpierw przeprowadźmy odpowiednią metodę preselekcji (pole sił, hits and hot spots)

Pamiętajmy o celu!!!

Tak jak wspominałem w jednym z moich poprzednich wpisów Innowacja to wartościowy kreatywny pomysł. Dlatego też w trakcie oceniania pomysłów poza aspektem kreatywności musimy zwrócić uwagę również na pierwszy człon definicji (wartościowy).

W trakcie procesu generowania pomysłów możemy pracować w sposób swobodny, wymyślać pomysły, które nie do końca trzymają się w odgórnie narzuconych ramach. Pomysły te mają nas inspirować do wychodzenia poza schematyczne myślenie. Jednak w trakcie procesu decyzyjnego musimy zejść na ziemię i wybierać te opcje, które będą miały realne powiązanie z rozwiązywanym problemem jak również szanse realizacji.
Prowadząc procesy decyzyjne powinniśmy powtarzać wszystkim na raz i każdemu z osobna jaki problem jest do rozwiązania oraz jakie są kryteria oceny. Przykładowo w trakcie tworzenia reklamy podczas procesu decyzyjnego powinniśmy rozważyć to: co jest naszym produktem; kto jest naszą grupą docelową; jaki mamy budżet; z jakiego typu skojarzeniami ma wiązać się nasza reklama (pozytywne, czy prowokacyjne); jakie cechy chcemy przedstawić odbiorcom itp.